2026-cı il aprelin 22-də Prezident İlham Əliyev və Latviya Prezidenti Edqars Rinkeviçs arasında keçirilən görüş və mətbuata verilən bəyanatlar Azərbaycan–Latviya münasibətlərinin keyfiyyətcə yeni mərhələyə qədəm qoyduğunu nümayiş etdirdi. Bu səfər təkcə diplomatik protokol xarakteri daşımayıb, həm də iki ölkə arasında strateji tərəfdaşlığın konkret iqtisadi və siyasi nəticələrə transformasiyası baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, iki ölkə arasında doqquz il əvvəl imzalanmış Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Bəyannamə bu gün münasibətlərin əsas hüquqi bazasını təşkil edir. Bu sənəd yalnız siyasi niyyətlərin ifadəsi deyil, həm də əməkdaşlığın konkret istiqamətlər üzrə inkişafı üçün institusional çərçivə yaradır. Son illər ərzində bu çərçivə əsasında tərəflər enerji, nəqliyyat, təhsil və investisiya sahələrində əlaqələri genişləndirməyə nail olublar. Səfər çərçivəsində keçirilən təkbətək və geniş tərkibli görüşlərdə ikitərəfli gündəliyin geniş spektri müzakirə olunmuşdur. Bu müzakirələr yalnız cari məsələlərlə məhdudlaşmayaraq, həm də uzunmüddətli strateji əməkdaşlıq perspektivlərini əhatə etmişdir. Xüsusilə beynəlxalq gündəmdə duran məsələlərin müzakirəsi iki ölkənin regional və qlobal proseslərə ortaq baxış formalaşdırmaq niyyətini göstərir. Əhəmiyyətli məqamlardan biri də Birgə Hökumətlərarası Komissiyanın fəaliyyətidir. Şuşada keçirilmiş son iclas iki ölkə arasında əməkdaşlığın simvolik və praktiki əhəmiyyətini birləşdirən mühüm hadisə kimi qiymətləndirilə bilər. Qarabağda belə bir görüşün keçirilməsi Azərbaycanın post-münaqişə dövründə regionu beynəlxalq əməkdaşlıq platformasına çevirmək strategiyasının tərkib hissəsidir. İqtisadi əməkdaşlıq isə səfərin əsas prioritetlərindən biri olmuşdur. Bakıda keçirilən biznes forum bu baxımdan xüsusi önəm daşıyır. Prezident İlham Əliyevin qeyd etdiyi kimi, mövcud ticarət dövriyyəsi potensiala uyğun deyil və artırılmalıdır. Bu məqsədlə tərəflər qarşılıqlı investisiya imkanlarının genişləndirilməsi, birgə istehsal sahələrinin yaradılması və biznes subyektləri arasında birbaşa əlaqələrin gücləndirilməsi barədə razılığa gəlmişlər. Azərbaycanın investisiya potensialı, xüsusilə dövlət və özəl sektorun fəallığı, Latviya üçün cəlbedici imkanlar yaradır. Eyni zamanda, Latviya Avropa İttifaqının üzvü kimi Azərbaycan üçün Avropa bazarlarına çıxış baxımından mühüm tərəfdaş rolunu oynayır. Bu qarşılıqlı tamamlayıcılıq iqtisadi əməkdaşlığın genişlənməsi üçün möhkəm əsas yaradır. Nəqliyyat və logistika sahəsində əməkdaşlıq da diqqət mərkəzində olmuşdur. Birbaşa uçuşların təşkili məsələsinin gündəmə gətirilməsi yalnız turizm deyil, həm də biznes əlaqələrinin inkişafı baxımından strateji əhəmiyyət daşıyır. Xüsusilə qlobal aviasiya sektorunda mövcud çətinliklər fonunda Azərbaycanın bu sahədə sabit imkanlara malik olması əlavə üstünlük kimi qiymətləndirilir. Humanitar sahədə əməkdaşlıq da münasibətlərin mühüm istiqamətlərindən biridir. Latviyada təhsil alan 450-dən artıq azərbaycanlı tələbə iki ölkə arasında insan kapitalı körpüsünün formalaşmasına töhfə verir. Bu, gələcəkdə iqtisadi və siyasi əməkdaşlığın daha da dərinləşməsi üçün sosial baza yaradır. Regional təhlükəsizlik məsələləri isə görüşün ən həssas mövzularından biri olmuşdur. Prezident İlham Əliyev Azərbaycan–Ermənistan münasibətlərində yaranmış yeni reallıqlar barədə məlumat vermişdir. Onun qeyd etdiyi kimi, artıq de-fakto sülh mühiti formalaşmış və bu, regionda yeni əməkdaşlıq imkanları açmışdır. Bu yanaşma Azərbaycanın sülhə sadiqliyini və regionda sabitlik yaratmaq niyyətini bir daha nümayiş etdirir. Nəticə etibarilə, Latviya Prezidentinin Edqars Rinkeviçs Azərbaycana səfəri iki ölkə arasında münasibətlərin yalnız formal səviyyədə deyil, real məzmun baxımından da inkişaf etdiyini göstərir. Bu səfər strateji tərəfdaşlığın praktik əməkdaşlıq mərhələsinə keçidinin bariz nümunəsidir.
Milli Məclisin deputatı
Şahin Seyidzadə
