Tahir Mirkişili
Milli Məclisin deputatı
Altı il əvvəl 27 sentyabr tarixində başlayan Vətən müharibəsi 44 gün sonra tarixi Qələbə ilə başa çatdı. Həmin Qələbə barədə danışarkən ilk növbədə onu mümkün edən insanları, torpaqlarımızın azadlığı uğrunda canından keçən şəhidlərimizi xatırlayırıq.
Anım Günü tarixə təkcə bir döyüşün başlandığı gün kimi deyil, həm də döyüşə gedən insanların xatirəsinə ehtiram günü kimi daxil olub. Bu gün ailəsinə dönməyən əsgəri, övladını itirən valideyni, atasının xatirəsi ilə böyüyən uşağı yada salırıq. Şəhidlərimizin hər birinin adı, ailəsi və yarımçıq qalmış arzuları var. Onların fədakarlığını müharibənin nəticələri ilə belə ifadə etmək mümkün deyil.
2020-ci il sentyabrın 27-də Ermənistan silahlı qüvvələrinin Azərbaycanın hərbi mövqelərini və yaşayış məntəqələrini atəşə tutmasından sonra Azərbaycan Ordusu əks-hücum əməliyyatına başladı. Cəbrayılın, Füzulinin, Zəngilanın, Qubadlının və Şuşanın azad edilməsi uzun illər işğal altında qalmış torpaqlara qayıdışın yolunu açdı. Hər azad edilən şəhərin və kəndin arxasında isə döyüşçülərimizin göstərdiyi şücaət, şəhidlərimizin canı bahasına qazanılmış irəliləyiş dayanırdı.
Prezident İlham Əliyevin 2 dekabr 2020-ci il tarixli sərəncamı ilə sentyabrın 27-si Anım Günü elan olundu. Sərəncamda bu qərarın ölkənin ərazi bütövlüyü uğrunda canını fəda etmiş hərbçilərimizə və bütün şəhidlərimizə dərin ehtiramın ifadəsi olduğu vurğulanır. Bu tarix həm Vətən müharibəsinin, həm də Azərbaycanın ərazi bütövlüyü uğrunda ondan əvvəl aparılmış mübarizənin şəhidlərini bir daha ehtiramla yad etmək üçün ümumxalq günüdür.
Şəhidlərimizin xatirəsi xalqımızın yaddaşında yaşayır. Onların adlarının məktəblərdə və küçələrdə yaşadılması, həyat hekayələrinin gələcək nəsillərə çatdırılması bu yaddaşın bir hissəsidir. Uşaqlar azad edilmiş Şuşaya, Füzuliyə və başqa yurdlarımıza səfər edərkən həmin torpaqların hansı fədakarlıq hesabına geri qaytarıldığını da bilməlidirlər. Çünki Vətən müharibəsinin tarixini öyrənmək hərbi əməliyyatları xronoloji ardıcıllıqla bilməklə kifayətlənmir, o günlərdə göstərilən cəsarəti və həmrəyliyi anlamaqdır.
Şəhidlərin ailələrinə qayğı da həmin ehtiramın davamıdır. Müharibədən sonrakı dövrdə mənzil təminatı, sosial ödənişlər, reabilitasiya və məşğulluq tədbirləri dövlətin bu istiqamətdə üzərinə düşən vəzifəni ardıcıl yerinə yetirdiyini göstərir. Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin 18 sentyabr 2026-cı il tarixli məlumatına görə, postmüharibə dövründə şəhid ailələrinə və müharibə ilə əlaqədar əlilliyi olan şəxslərə 7 300-dən çox mənzil təqdim olunub. Nazirlik bu kateqoriyalara yönələn müavinət və təqaüdlərin orta hesabla iki dəfədən çox artırıldığını bildirir.
Qələbədən sonra dövlətin qarşısında dayanan digər böyük vəzifə şəhidlərimizin azad etdiyi torpaqlarda yaşayışın yenidən qurulması idi. Uzun illər ərzində dağıdılmış şəhər və kəndlərə qayıdış üçün yollar, elektrik və su şəbəkələri, məktəblər, xəstəxanalar, eləcə də iqtisadi fəaliyyət üçün şərait yaradılır. Bu işlərin mənası hər yeni yaşayış məntəqəsində daha aydın görünür: vaxtilə evini tərk etmək məcburiyyətində qalmış insanlar doğma yurdlarına qayıdırlar.
Bərpa işləri ilə şəhidlərin fədakarlığı arasında dərin mənəvi bağ var. Onlar torpaqlarımızın azadlığı üçün həyatlarını fəda etdilər. Bu gün həmin torpaqlarda evlərin tikilməsi, məktəblərin açılması, ailələrin geri dönməsi uğrunda vuruşanların yaşadılması deməkdir. Şəhidlərin əmanətinə sahib çıxmaq onların ailələrini qorumaqla və azad etdikləri torpaqlarda həyatı davam etdirməklə mümkündür.
Heç bir rəqəm bir şəhidin həyatının dəyərini ifadə edə bilməz. 27 Sentyabrda Birinci və İkinci Qarabağ müharibələrinin bütün şəhidlərinin əziz xatirəsi qarşısında baş əyirik. Qazilərimizin şücaətini minnətdarlıqla xatırlayır, şəhid ailələrinin kədərini bölüşürük. Bu gün azad torpaqlarımızda yenidən qurulan həyatın təməlində onların fədakarlığı dayanır.
